Η ενέργεια στη ζωή μας: μαθαίνω – συμμετέχω – προστατεύω το περιβάλλον
Στο πλαίσιο του μαθήματος Κοινωνικής και Πολιτικής Αγωγής, υλοποιήθηκε εκπαιδευτική δράση σε μαθητές της Ε’ και ΣΤ’ τάξης, με στόχο την καλλιέργεια υπεύθυνων και ενεργών πολιτών, εστιάζοντας στο θέμα της ενέργειας και της σχέσης της με το περιβάλλον διάρκειας 2-3 διδακτικών ωρών, ανάλογα με το κάθε τμήμα.
Έχοντας ήδη ασχοληθεί με την ενέργεια και τις μορφές της στο μάθημα των Φυσικών Επιστημών, οι μαθητές επανέφεραν και εμβάθυναν τις γνώσεις τους μέσα από την προβολή σύντομου εκπαιδευτικού βίντεο από το NOESIS. Χρησιμοποιώντας κάρτες με εικόνες, αναγνώρισαν διαφορετικές μορφές ενέργειας και εντόπισαν αντικείμενα της καθημερινότητας που σχετίζονται με αυτές, αντικείμενα που έχουν ενέργεια και αντικείμενα που δεν έχουν, με τη χρήση καρτών διαφορετικού χρώματος. Δόθηκαν φύλλα εργασίας με δράσεις σχετικές με την ενέργεια. Έγινε χρήση υλικού από το διαδίκτυο και διαδικτυακών εκπαιδευτικών παιχνιδιών, ενώ στο τμήμα της Ε1 το θέμα συνδέθηκε και με την κλιματική αλλαγή, με ενημερωτικά φύλλα εργασίας, ασκήσεις επιλογής, αντιστοίχισης, σταυρόλεξα κ.ά., καθώς και εκπαιδευτικό υλικό από τον ιστοχώρο tosakidio.gr, του οποίου οι δημιουργοί είναι εκπαιδευτικοί. Οι εκπαιδευτικές δράσεις βασίζονταν επίσης σε υλικό του WWF, σε υλικό από φύλλο εργασίας της κ. Μαρκαντωνάτου Α., σε παιχνίδια ρόλων, σε συζήτηση και εργασία κατά ομάδες (όπως οι ομάδες «Βολίδες ενέργειας», «τα Οικολογικά Παιδιά», « Κοινωνική & Πολιτική Ομάδα»), σε παρατήρηση σε ρόλο «Ενεργειακών Ντετέκτιβ» κ.ά.
Μέσα από κινητικά παιχνίδια, βιωματικές δραστηριότητες και ομαδικές αναπαραστάσεις, τα παιδιά κατανόησαν την έννοια της ενέργειας, τις πηγές της και τη σημασία της για τη ζωή. Με παιχνίδι κίνησης πειραματίστηκαν με διαφορετικά επίπεδα ενέργειας (πολλή, λίγη, καθόλου) και οδηγήθηκαν στο ερώτημα πώς αποκτούμε ενέργεια. Μέσα από την τροφική αλυσίδα (άνθρωπος–ζώο–φυτό) κατανόησαν ότι ο ήλιος αποτελεί τη βασικότερη πηγή ενέργειας για τη ζωή στη Γη.
Επιπλέον, η συζήτηση επικεντρώθηκε στην ηλεκτρική ενέργεια και στις συσκευές που τη χρησιμοποιούν στον σχολικό και οικιακό χώρο. Μέσα από παιχνίδι με κάρτες, οι μαθητές αναπαρέστησαν την «αλυσίδα της ηλεκτρικής ενέργειας» (λιγνίτης – εργοστάσιο – καλώδια – πρίζα – διακόπτης – λαμπτήρας), γνωρίζοντας με απλό και κατανοητό τρόπο τα ορυκτά καύσιμα και την προέλευσή τους.
Ακολούθησε βιωματική δραστηριότητα αναπαράστασης του φαινομένου του θερμοκηπίου, όπου τα παιδιά συνέδεσαν τις καθημερινές τους συνήθειες με τη σπατάλη ενέργειας και τις επιπτώσεις της στο περιβάλλον. Αναγνώρισαν πρακτικές εξοικονόμησης ενέργειας και βίωσαν συμβολικά τη «θέρμανση» και τη «δροσιά» της Γης.
Τέλος, παρουσιάστηκαν οι Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (ΑΠΕ), όπως ο ήλιος, το νερό και ο άνεμος. Μέσα από αναφορές σε ανεμόμυλους, νερόμυλους, ανεμογεννήτριες, προβολή βίντεο από το ΚΕΠΕΑ–ΚΠΕ Πεταλούδων Ρόδου για τα φωτοβολταϊκά και παιδικό τραγούδι για τον κύκλο του νερού, οι μαθητές γνώρισαν καθαρές και φιλικές προς το περιβάλλον μορφές ενέργειας.
Η ενασχόληση με το συγκεκριμένο θέμα βοήθησε τους μαθητές και τις μαθήτριες να ενισχύσουν την κατανόηση της σημασίας της ενέργειας, να συνδέσουν τις καθημερινές τους συνήθειες με το περιβάλλον και να αναγνωρίσουν τρόπους εξοικονόμησης ενέργειας.